Opowiadanie po angielsku na maturze rozszerzonej wymaga nie tylko znajomości zasad pisania, lecz także świadomości kryteriów oceniania stosowanych przez egzaminatorów. Jest to twórcza forma wypowiedzi pisemnej, w której można stosować dialogi, idiomy, a nawet wybrane skróty. Tego typu tekst narracyjny może dotyczyć zarówno wydarzeń rzeczywistych, jak i fikcyjnych. W dalszej części artykułu znajdziesz praktyczne wskazówki, jak napisać dobrą i spójną pracę narracyjną. Nie zabraknie w nim również przydatnych zwrotów i wzoru opowiadania po angielsku.
Jak napisać opowiadanie na maturze? Zasady i wskazówki
Zastanawiasz się, jak napisać opowiadanie na maturze, aby uzyskać maksymalną liczbę punktów? Kluczowe znaczenie ma odpowiednia struktura, konsekwencja czasów oraz wyraźny punkt kulminacyjny.
W tekście narracyjnym możesz zastosować narrację pierwszoosobową albo trzecioosobową. Taka forma daje dużą swobodę kompozycyjną, jednak powinna zawierać wstęp, rozwinięcie i zakończenie. Charakterystyczny jest tu logiczny, uporządkowany ciąg zdarzeń prowadzący do punktu kulminacyjnego. Najważniejsze jego elementy to oczywiście bogaty język oraz rozbudowane struktury gramatyczne. W zakresie użycia czasów gramatycznych należy konsekwentnie stosować czasy przeszłe.. Do najczęściej stosowanych należą: Past Simple, Past Continuous, Past Perfect. Powinieneś się zmieścić w limicie słów od 200 do 250.
Na co zwrócić szczególną uwagę na maturze rozszerzonej?
Punkt kulminacyjny i budowanie napięcia
Dobrze napisane opowiadanie powinno prowadzić do wyraźnego punktu kulminacyjnego, czyli momentu największego napięcia lub zwrotu akcji. Wydarzenia nie mogą być przypadkowe – powinny stopniowo budować atmosferę i prowadzić czytelnika do finału. Napięcie można wzmacniać poprzez krótsze zdania, dynamiczne czasowniki, element zaskoczenia oraz stopniowe ujawnianie informacji.
Konsekwencja czasów gramatycznych
W pracy egzaminacyjnej należy konsekwentnie stosować czasy przeszłe. Najczęściej wykorzystuje się Past Simple do opisywania głównych wydarzeń oraz Past Continuous do przedstawiania tła sytuacyjnego (np. czynności trwających w chwili, gdy wydarzyło się coś innego). W bardziej rozbudowanych pracach warto zastosować również Past Perfect, aby wyraźnie zaznaczyć kolejność zdarzeń. Niekonsekwencja w użyciu czasów jest jednym z najczęstszych błędów obniżających ocenę.
Akapity i przejrzystość struktury
Na poziomie rozszerzonym bardzo istotna jest kompozycja tekstu. Opowiadanie powinno być wyraźnie podzielone na akapity: wstęp, rozwinięcie (z punktem kulminacyjnym) oraz zakończenie. Każdy akapit powinien rozwijać jeden etap historii. Brak podziału na akapity znacząco obniża ocenę w kryterium spójności i logiki. Wysoko punktowane są również spójniki narracyjne (np. however, meanwhile, suddenly, eventually), które porządkują przebieg wydarzeń i wzmacniają dynamikę opowieści.
Rejestr językowy
Styl opowiadania powinien być neutralny i spójny. Należy unikać potocznych sformułowań, kolokwializmów oraz zbyt swobodnego tonu. W pracy egzaminacyjnej lepiej stosować pełne formy czasowników (np. do not, did not) zamiast skrótów (don’t, didn’t), ponieważ podnosi to formalność tekstu.
Kryteria oceniania na maturze rozszerzonej
Egzaminator ocenia opowiadanie według czterech głównych kryteriów:
- Treść – zgodność z poleceniem, rozwinięcie wszystkich elementów zadania.
- Spójność i logika – uporządkowana narracja, logiczny ciąg wydarzeń, poprawne użycie spójników.
- Zakres środków językowych – zróżnicowane słownictwo, rozbudowane struktury gramatyczne, idiomy oraz bardziej zaawansowane konstrukcje, takie jak inwersja (Little did I know…), zdania warunkowe czy konstrukcje imiesłowowe.
- Poprawność środków językowych – brak błędów gramatycznych, leksykalnych i ortograficznych.
Wysoką ocenę można uzyskać tylko wtedy, gdy wszystkie powyższe elementy są spełnione jednocześnie.
Jakie elementy powinno zawierać dobrze napisane opowiadanie?
- TYTUŁ
Obowiązkowo musi zwracać uwagę czytelnika. Oczywiście powinien być on również spójny z treścią opowiadania. Dlatego warto wiedzieć o czym chcesz napisać, zanim w ogóle weźmiesz długopis do ręki. Może on brzmieć na przykład tak:
A failed honeymoon
- WSTĘP
Jego zadaniem jest wprowadzenie czytelnika w temat. Musi być wciągający! Jeżeli nie będzie, to czytelnik z pewnością nie przeczyta Twojego opowiadania do samego końca. Jeżeli wstęp nie zainteresuje czytelnika, istnieje duże prawdopodobieństwo, że nie zapozna się on z dalszą częścią tekstu. Jednak wracając do samego pisania opowiadania po angielsku, to wstęp do niego może rozpocząć się od opisu miejsca, pogody albo głównych bohaterów. Inną metodą na napisanie dobrego wstępu jest wykorzystanie mowy zależnej albo zadanie pytania czytelnikowi. Poniżej znajdziesz opowiadanie po angielsku – przykład zgodny z wymaganiami matury rozszerzonej. Zwróć uwagę na budowanie napięcia, konsekwencję czasów oraz wyraźny punkt kulminacyjny.
At first, nothing suggested a tragedy. Everything indicated that it would be a beautiful honeymoon. Booking the flight and the hotel went smoothly, and even the journey itself was pleasant. The real problems began only after we had left the airport. I would not wish such a honeymoon on anyone — not even my worst enemy.
- ROZWINIĘCIE
W rozwinięciu Twoim głównym zadaniem jest przedstawienie tych pojedynczych wydarzeń, które prowadzą do finału. Finał musisz opisać bardzo szczegółowo. Możesz to zrobić przykładowo w taki sposób:
As soon as we got into the taxi, the real problems began. The taxi driver was particularly unpleasant and had no idea where our hotel was. After a heated argument and several stressful minutes, we finally reached our destination — mostly thanks to Google Maps.
Unfortunately, the situation at the hotel was even worse. Nobody seemed to know anything about our reservation. Instead of a beautiful honeymoon suite, we were given a tiny room, smaller than our old student flat. The only advantage was that we did not have to return home immediately.
However, that was not the end of our troubles. What was even worse was that the room was absolutely filthy. It looked as if nobody had cleaned it for weeks. It hardly came as a surprise that we survived there only one night. That was more than enough.
- ZAKOŃCZENIE
W Twoim zakończeniu musi znaleźć się puenta. W zakończeniu warto odnieść się do emocji bohaterów oraz ich refleksji po opisywanych wydarzeniach. Warto również ukazać, w jaki sposób opisywane wydarzenia wpłynęły na bohaterów oraz jakie refleksje z nich wynikają. Przydałby się również jakiś krótki komentarz. Zakończenie tekstu narracyjnego może być krótsze lub bardziej rozbudowane — kluczowe jest jednak, aby zawierało wyraźną puentę. To już zależy wyłącznie od Twojej kreatywności. W przedstawionym przykładzie zastosowano minimalistyczne zakończenie. Nasze zakończenie wygląda tak:
In the end, this experience taught us an important lesson: not everything that begins perfectly not everything that begins perfectly is destined to end the same way. We sincerely hope that your honeymoon will be far more successful than ours.
Powyższy tekst można traktować jako wzór opowiadania po angielsku, który spełnia wymagania matury rozszerzonej zarówno pod względem struktury, jak i zakresu środków językowych.
Zwroty do opowiadania w języku angielskim
• Once upon a time… – Pewnego razu…
• One day… – Pewnego dnia…
• When I was a child… – Kiedy byłem dzieckiem…
• It happened a year ago. – To wydarzyło się rok temu.
• First… and then… – Najpierw… a potem…
• As soon as – Jak tylko
• Meanwhile – W międzyczasie
• Immediately – Natychmiast
• Suddenly – Nagle
• At first – Na początku
• Before this – Przed tym
• Shortly afterwards – Zaraz potem
• It took my breath away! – Zaparło mi dech!
• It was worth a shot. – Warto było spróbować.
• On second thoughts, … – Po namyśle, …
• When/while – Kiedy/podczas
• Finally – W końcu
• In the end – Na końcu
• The worst was yet to come. – Najgorsze miało dopiero nadejść.
• It turned out that… – Okazało się, że…